“Satu Pertiga Bukan Untuk Dipusing-Pusing” – Suara Sarawak, Sabah Mesti Dihormati

KUCHING: Prinsip satu pertiga perwakilan Parlimen bagi Sarawak dan Sabah tidak seharusnya terus “dipusing-pusingkan” kerana ia berakar daripada susunan ketika Malaysia dibentuk pada 1963, tegas Menteri Pelancongan, Industri Kreatif dan Seni Persembahan Sarawak, Dato Sri Abdul Karim Rahman Hamzah.

“Tidak ada asas untuk dipusing-pusingkan apabila bercakap mengenai dua pertiga dan satu pertiga,” katanya.

Ketika Malaysia dibentuk, Dewan Rakyat mempunyai 159 kerusi dengan 104 Tanah Melayu, 24 Sarawak, 16 Sabah dan 15 Singapura. Sarawak, Sabah dan Singapura secara keseluruhan memegang 55 kerusi, sedikit melebihi satu pertiga Dewan Rakyat.

Menurut Abdul Karim, nisbah itu bukan sekadar angka tetapi mempunyai kepentingan sebagai perlindungan dalam struktur Persekutuan, khususnya apabila pindaan tertentu Perlembagaan Persekutuan memerlukan sokongan majoriti dua pertiga.

Selepas Singapura meninggalkan Malaysia pada 1965, bahagian perwakilan Sarawak dan Sabah semakin mengecil. Kini, Sarawak mempunyai 31 kerusi dan Sabah 25 kerusi, menjadikan keseluruhannya 56 daripada 222 kerusi Dewan Rakyat.

Kerajaan Persekutuan pada 11 September bersetuju secara prinsip untuk meningkatkan nisbah perwakilan Parlimen Sabah dan Sarawak melebihi kadar semasa, selaras dengan semangat Perjanjian Malaysia 1963 (MA63).

Premier Sarawak Datuk Patinggi Tan Sri Abang Johari Tun Openg pula menegaskan sekiranya jumlah kerusi Parlimen ditambah, prinsip satu pertiga bagi Sarawak dan Sabah perlu dikekalkan.

Bagi Sarawak, isu ini bukan semata-mata mengenai penambahan beberapa kerusi. Ia menyentuh kedudukan Sarawak dan Sabah dalam Persekutuan yang dibentuk pada 16 September 1963 serta kemampuan kedua-duanya memastikan suara Borneo mempunyai berat dalam keputusan besar negara.

Abdul Karim turut menyambut baik pendekatan Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim supaya perkara itu dilihat sebagai agenda nasional dan bukan hanya tuntutan wakil rakyat Sarawak dan Sabah.

Perjuangan MA63 bukan perjuangan menentang Malaysia. Ia membawa persoalan bagaimana asas dan semangat pembentukan Persekutuan diterjemahkan dalam struktur Malaysia hari ini.

Satu pertiga bukan sekadar matematik. Ia menyentuh soal perwakilan, perlindungan dan keseimbangan kuasa dalam Persekutuan.

Lebih enam dekad selepas Malaysia dibentuk, persoalan itu kembali menjadi perhatian: sejauh mana semangat perkongsian 1963 akan diterjemahkan dalam struktur perwakilan Parlimen hari ini?